Go Read Something

Dat sporten gezond is wordt vaak beweerd, maar is dat ook zo? Als je even dacht hier een uitzonderlijk pleidooi tégen sport te vinden, moet ik je teleurstellen. We bewegen veel te weinig en zijn meesters in het verzinnen van excuses om dit toch niet te moeten doen. Sporten en bewegen is van levensbelang, zowel voor je fysieke als mentale gezondheid. ‘Mens sana in corpore sano’, oftewel ‘een gezonde geest in een gezond lichaam’ is een uitspraak die ik nauw aan het hart draag en waarvan ik geloof dat ze van ons betere mensen kan maken. Ik neem je naast het fysieke aspect ook graag dieper mee naar de mentale kracht die we uit sport kunnen putten.

Van levensbelang
Dat bewegen en sporten voordelig is voor je fysieke gezondheid hoeft niet aan getwijfeld te worden. Je valt wellicht niet van je stoel als ik je vertel dat sporten de prestaties van je hart en longen, twee nogal fundamentele organen in ons lichaam, significant verbeteren. Je gaat er beter van slapen, wat op zichzelf al onnoemelijk veel voordelen kan hebben, en het verbetert je flexibiliteit en immuunsysteem, wat  kwaaltjes en ziekten helpt voorkomen. Mensen die doorheen hun leven vaak sportten, leven dus ook doorgaans langer, wat niet meteen als een verrassing komt gezien de dingen die ik al oplijstte. Daarnaast is sporten vanaf een jonge leeftijd cruciaal in de ontwikkeling van je motoriek en coördinatie, iets wat heel je leven van past komt. Speel je dan ook nog eens een teamsport, dan leer je meer samenwerken en werken in functie van een groter geheel. Streven naar eenzelfde doel werkt enorm verbindend en kan de sportprestatie des te waardevoller maken. Er gaat niets boven het behalen van een zwaarbevochten overwinning na een heroïsche teamprestatie. Binnen diezelfde groep kan je naast je sociale vaardigheden ook je leiderschapskwaliteiten ontplooien. Je ontwikkelt jezelf, je voldoet aan je sociale noden en maakt vrienden voor het leven.

Bewegen maakt ons gelukkig. Hormonaal houdt dit steek door endorfine en serotonine die vrijkomen tijdens het sporten en ons een geluksgevoel geven. Deze hormonen versterken ons zelfvertrouwen en helpen tegen stress, wat ook verklaart waarom bewegen je hoofd kan leegmaken na een lange stressvolle dag. Ikzelf voetbalde 18 jaar lang en merkte enorm hoe ik vooral na lange schooldagen met veel tijdsdruk al die drukte kon laten wegvloeien door een avondtraining. Ook vandaag kan een loop- of fietssessie mij volledig tot rust brengen als ik veel aan m’n hoofd heb. Sporten brengt ons in een staat van ‘flow’, zo zegt ook Filip Raes (Weg van het piekeren), waarin de tijd snel voorbij kan gaan, je in het moment bent en niet de tijd hebt om te piekeren. Soms krijg ik de vraag waar ik aan denk als ik op m’n eentje zonder muziek ga lopen of fietsen, maar mijn antwoord lijkt soms teleur te stellen als ik zeg dat ik aan niets denk. De focus gaat vooral naar mijn snelheid, ademhaling en de route, weliswaar met willekeurige gedachten die opkomen maar ook even snel terug weg zijn. Er is in mijn ogen een duidelijke parallel met wat je in mindfulness probeert te bereiken door in het moment te zijn, gedachten te laten passeren en terug te focussen op de sportsessie. Daarnaast is volgens Daniel Pink (Drive) het meesteren van je sport (‘mastery’) en hierin ook stappen vooruit zetten een gigantische intrinsieke motivator. Samen met het hormoon dopamine kan dit je aanzetten om nog meer te willen sporten en je nog meer in te zetten. Het fijne hieraan is dat dit niets te maken heeft met een aangeboren talent dat enkel weggelegd is voor de absolute toppers. Iedereen kan voor zichzelf vooruitgang boeken, beter worden in wat ze doen en daar voldoening uit halen. Theodore Roosevelt zei ooit: “Comparison is the thief of joy”, en dat is in mijn ogen een belangrijke leuze om in gedachten te houden. Verlies jezelf niet te veel in onnodige vergelijkingen, want er zal altijd iemand beter zijn. Dit is ook de reden waarom ik een haat-liefde relatie heb met apps zoals Strava, maar een bewustzijn van deze mechanismen – zoals je die bij Instagram en bepaalde maatschappelijk opgelegde idealen ook hebt – kan dit al behoorlijk onder controle houden.

Moeilijk kan ook
Bovenop alles dat hierboven vermeld werd, kan sporten ons nog vele andere zaken leren die misschien minder vanzelfsprekend zijn, maar wel cruciaal voor de rest van je leven. Zo is regelmatig sporten iets wat absoluut discipline vereist en traint. Motivatie is sterk genoeg op korte termijn, maar volstaat niet om op te blijven teren. Op een bepaald moment is het je mentaliteit – je discipline en doorzettingsvermogen – die nodig is om je bijvoorbeeld bij slecht weer ook naar buiten te krijgen. Consistent sporten en bewegen is moeilijk, het is zwaar, maar ik geloof dat moeilijke dingen goed zijn voor ons. Get ready for hard things by doing hard things. Deze mindset vind je onder andere ook terug in Can’t Hurt Me  van David Goggins. Het leven is geen ponykamp en ons daarop voorbereiden kan een groot verschil maken. Vandaar dat ik zelf ook graag spreek over het verlaten van je comfortzone of ‘Seek discomfort’ om moeilijkheden soms bewust op te zoeken, te overkomen en te groeien als mens. De limieten waar je op voorhand denkt op te botsen zijn meestal zelfopgelegde percepties die je vaak kan verleggen. Dit zijn zaken die ik aan den lijve ondervond onder andere bij het lopen van een marathon in 2021, waar het mij duidelijk werd dat deze plaats van onzekerheid of je het wel zou kunnen ook vooral een plaats van groei en emotionele controle kan worden. Het is een verregaande lichamelijke en mentale ontdekking van onszelf die ons kan helpen in andere aspecten van het leven.

Hoe moeilijker de opgave, hoe meer mentale weerbaarheid van belang wordt. Ook Viktor Frankl (Man’s Search For Meaning) ziet een waarde in lijden en vertelt hoe we in elke set van omstandigheden steeds onze attitude kunnen kiezen. Dat gevoel van controle en verantwoordelijkheid kan ons mentale kracht geven. Seneca zei nog: “We treat the body rigourously so it will not be disobedient to the mind”. Verdergaand in de sferen van het stoïcisme is er een duidelijke overeenkomst met wat ik in een eerdere nieuwsbrief besprak over omgaan met tegenslagen. Als je sport zal je geconfronteerd worden met moeilijkheden, verliezen en kritiek. Zaken waar je ook naast het sporten mee te maken krijgt en ons nog vaak te veel parten spelen. Ga je zitten zagen en word je gefrustreerd of leer je uit je fouten? Een fout is pas een fout als je er niets mee doet. Door te beseffen dat deze moeilijkheden, verliezen en kritieken opportuniteiten zijn om te groeien, kan je stappen vooruit zetten. Bovendien is sporten de ideale manier om aan je probleemoplossend denken te werken doordat je steeds met een bepaalde willekeurigheid moet omgaan en juist moet reageren op de opkomende situaties. Je hoeft natuurlijk geen extreme sporten beoefenen of een topatleet te zijn om een groot deel van de hierboven vermelde voordelen te profiteren.

Doe wat je kan
Ik weet niet wat ik nog meer kan doen om je ervan te overtuigen dat sporten goed voor je is. Het maakt je gelukkiger, gezonder, sterker en weerbaarder… Als we dit allemaal beseffen, wordt het misschien gemakkelijker om van sporten een prioriteit te maken en het regelmatiger in te plannen. Doe wat je kan, op je eigen tempo en op je eigen manier, en durf jezelf soms uit te dagen en iets nieuws te proberen. Je zal jezelf dankbaar zijn. And now, go read something. Ciao!

Maxim

NIET-BOEKENTIPS
• Artikel mentaal aspect sporten: Een artikel over een interview met ultraloper Karel Sabbe over de parallel in het mentale aspect van sporten en ondernemen.
• Podcast Ryan Holiday bij Joe Rogan: Auteur en stoïcijns filosoof Ryan Holiday komt op bezoek bij Joe Rogan en spreekt over de belangrijke karaktereigenschappen die sporten kan ontwikkelen (vanaf 30:30).
•  Video mentaal aspect duursporten: Triatleet Fergus Crawley spreekt over hoe sporten hem mentaal sterk houdt.
•  Liedje ‘Sporten is gezond‘: Een kinderliedje (en oorwurm) uit de oude doos waar ik soms aan moest denken tijdens het schrijven, enjoy.